Ευχαρίστως σας καλούμε την Κυριακή 22 Νοεμβρίου 2026, 10.30 έως 17.00 στον 3ο όροφο επί της οδού Γλαύκου 8, Νέο Ψυχικό και με κόστος 80€, στο Σεμινάριο-Εργαστήριο Ομαδικής Ανάλυσης, ‘Διάλογος – Διαλεκτική κατά τους Διανοούμενους’.
November 20, 2026
Μετά τον Σωκράτη, τον Πλάτωνα και τον Αριστοτέλη, στον Kant διαπιστώνονται δυαδικές θέσεις και αντιθέσεις, ‘νοούμενα’ (τα πράγματα καθαυτά) και ‘φαινόμενα’ με αρνητική χροιά ως αυταπάτη, (τα πράγματα, όπως εμφανίζονται στις αισθήσεις και τις αντιλήψεις μας). Υφίστανται αδυναμία του ανθρώπου να συλλάβει την απόλυτη γνώση ως προς την επιστημονική επεξεργασία των εμπειρικών του αισθήσεων. Μεγάλο μέρος της κριτικής του ‘καθαρού λόγου’ του Kant αφιερώνεται στις πλάνες, που προκύπτουν από τη σύγχυση εμπειρικών θεμάτων, με θέματα που δεν είναι εμπειρικά.
Ο Hegel τροποποιεί το δυαδικό αντιθετικό δυναμικό (θέση - αντίθεση) με την εισαγωγή και της κίνησης (δράση). Έτσι, η ‘διαλεκτική’ όλης της γνώσης, της ‘θέσης’ – ‘αντίθεσης’ και του νέου στοιχείου της ‘σύνθεσης’ (πρώτος ο Φίχτε της τριαδικής), είναι διαφορετική από τα του Kant. Η εξελικτική κίνηση, που προκύπτει, οδηγεί τελικά στην απόλυτη ιδέα, στο Θεό και κατά τον Hegel, στην κεφαλή του πρωσσικού κράτους.
Ο Marx το αντιστρέφει, εφαρμόζοντας τη διαλεκτική της μορφής του Υλισμού και όχι του Ιδεαλισμού. Αργότερα, όμως, βλέπει τη διαλεκτική και ως θεωρία για την κοινωνία, την κοινωνική υποδομή και την πολιτισμική ομάδα, με τη μορφή του ατομικού διαλόγου αντί των πολιτισμικών δομών. Το κοινωνικό και το πολιτισμικό είναι ριζικά πολωμένα.
Συνοπτικά, η δυαδική αρχή του Πλάτωνα ερώτηση – απάντηση δίνει τη θέση της στις αμοιβαία αντιφατικές ‘αντινομίες’ του Kant. Η μεγάλη, δηλ. μεταβολή επέρχεται από τον Kant με την πρότασή του ότι η σκέψη, αντί να εξελίσσεται ομαλά, πραγματοποιεί δυναμικά, επαναστατικά και συγκρουσιακά άλματα. Αυτά, τα αντίθετα, οι αντινομίες, οδηγούν τον Hegel στη διαλεκτική διαδικασία με συνεχή ενιαία θέση – αντίθεση – σύνθεση. Η άποψη του Hegel δίνει προτεραιότητα στο πνεύμα. Γι’ αυτόν ο κόσμος είναι δευτερεύων. Οι Marx και Engels ανατρέπουν την προσέγγιση του Hegel και εστιάζουν στη φύση, το υλικό, το μέσο παραγωγής, το οικονομικό σύστημα και αργότερα σε πολιτισμικά και κοινωνικά θέματα (Διαλεκτιός Υλισμός).
Στη ‘σπουδαιότητα της γλώσσας’, ο Aldus Huxley γράφει: ‘το να μάθεις να χρησιμοποιείς τις λέξεις ορθά, σημαίνει, μεταξύ άλλων πραγμάτων, ότι χρειάζεται πολύς αυτοέλεγχος και μεγάλη αμεροληψία, για να μην κακομεταχειρίζεσαι τη γλώσσα.
Βασίλης
Μπορείτε να βλέπετε όλες τις Ανακοινώσεις και στην ιστοσελίδα www.hagap-koinonia.gr .
Με εκτίμηση,
Εκ της Γραμματείας
Γλαύκου 8, 154 51 Νέο Ψυχικό, Τηλ.: 210 8619577, 2108628487